Het affiche van de Nationale Schelpenteldag op zaterdag 23 maart. Bron: Naturalis
Het affiche van de Nationale Schelpenteldag op zaterdag 23 maart. Bron: Naturalis Naturalis

Komen jullie meetellen in het Zwin?

Algemeen

Peter Verdurmen

Het Vlaams Instituut voor de Zee houdt al jaren een schelpentelling, en sinds 2022 doet Nederland ook mee. Op zaterdag 23 maart gaan Naturalis, de Strandwerkgemeenschap, Stichting De Noordzee, de Nederlandse Malacologische Vereniging, het Groene Strand en Stichting Anemoon achttien Nederlandse stranden op. Het meest zuidelijke is het Zwinstrand bij Retranchement. Iedereen, jong en oud, mag meetellen! Het verzamelpunt is strandpaviljoen De Zeemeeuw, Gerrit van Hoekestraat 2. Ewald de Backere, actief als natuurgids in het grensoverschrijdende natuurgebied, coördineert de schelpenteldag.

RETRANCHEMENT - De nationale schelpentelling begint ’s morgens om 10.00 uur en eindigt ’s middags om 16.00 uur. Deelname is uiteraard gratis. Aanmelden is niet nodig. Consumpties in De Zeemeeuw zijn voor eigen rekening.
Hoe gaat de dag in z’n werking? Ewald de Backere: “Bij binnenkomst in De Zeemeeuw krijgt iedereen een zoekkaart en telformulier en geven we uitleg hoe er moet worden geteld. Het gaat immers om een wetenschappelijke telling.”
Bij terugkomst in het strandpaviljoen kunnen de vondsten op een grote tafel worden gelegd. “Vervolgens helpen we de deelnemers om het formulier in te vullen. Het is immers niet altijd even makkelijk om een schelpensoort te herkennen.”

Bij het tellen wordt de Vlaamse methode toegepast, zo kunnen de resultaten in Nederland goed worden vergeleken met die bij onze zuiderburen. Op de website van Naturalis staat een link naar een kort instructiefilmpje op You Tube (Ga naar de vloedlijn – Plaats een oriëntatiepunt (stokje of langwerpige schelp) in de vloedlijn – Verzamel vanuit het oriëntatiepunt spiraalsgewijs 100 schelpen/schelphelften).
Ewald de Backere: “Vorig jaar deden we voor het eerst mee aan de Schelpenteldag. Het weer was helaas erg slecht. We hebben toen in totaal 1300 schelpen geteld. Dit jaar hopen we natuurlijk op heel wat meer.”
De coördinator mikt niet alleen op actieve volwassenen, maar ook op gezinnen om mee te tellen. “Zo’n schelpenteldag is een leuk uitje voor de kids. Ze zijn buiten en steken er ook nog wat van op.” Wist je bijvoorbeeld dat sommige schelpen al 45 miljoen oud zijn?

Uit de vondsten worden trends zichtbaar. Zo wil Naturalis in Leiden weten of er een verband is tussen de stijging van de gemiddelde zeewatertemperatuur en de schelpenvondsten op het strand.

In Nederland werden vooral veel strandschelpen geteld (de halfgeknotte en de ovale strandschelp), zwaardschedes en kokkels. Er waren ook bijzondere waarnemingen als de tere hartschelp die oorspronkelijk uit Zuid-Europa komt.

Naar verwachting zullen de vondsten op het Zwinstrand in Retranchement sterk overeenkomen met die aan de Vlaamse kust.

Ewald de Backere: “We vertonen in De Zeemeeuw ook nog een bijzondere video onder het onderwaterleven in de Noordzee, kortom we hopen velen te mogen verwelkomen.”

Ewald de Backere: ‘Het is een leuk uitje voor gezinnen’

Afbeelding