<p>De nieuwe tentoonstelling &#39;De Prikklok&#39; in het Industrieel Museum Zeeland is open voor publiek vanaf zondag 18 oktober.</p>

De nieuwe tentoonstelling 'De Prikklok' in het Industrieel Museum Zeeland is open voor publiek vanaf zondag 18 oktober.

(Foto: Gertie De Boey)

Een machine voor de industrialisatie

SAS VAN GENT - Het Industrieel Museum Zeeland in Sas van Gent krijgt zaterdag 17 oktober de Willem Wolff 2020 prijs uitgereikt voor haar unieke verzameling aan prikklokken. Conservator Bert Zandvoort neemt ons mee langs de nieuwe tentoonstelling ‘De Prikklok’.

,,Het is niet zozeer de prikklok zelf die bijzonder is, dan wel de invloed die dit mechanische apparaat had op de maatschappij”, vertelt Bert. ,,Vóór de industriële revolutie in Nederland was er veel thuisarbeid en werkten mensen tot het donker werd. Toen er steeds meer grote fabrieken kwamen, was er meer structuur en controle nodig. In 1890 kwam de arbeiderscontroleklok echt van de grond.” De controleklok is dus onderdeel van het industrieel erfgoed. Toen het Industrieel Museum Zeeland van de firma Atimo Personeelstechniek B.V. in Utrecht de vraag kreeg of ze geïnteresseerd was in een deel van haar verzameling aan prikklokken, was het antwoord dan ook volmondig ‘ja’. Vervolgens zijn meerdere controleklokken van bedrijven en particulieren aan de collectie toegevoegd.

De tentoonstelling ‘De Prikklok’ bevat zo’n 35 pronkstukken. Als eerste toont Bert ons het radiaalapparaat van de Dey Time Register Company, dat ook wel bekend stond als een hendelapparaat. ,,Het eerste apparaat werd in 1892 verkocht. Stel ik was werknemer nummer acht”, toont Bert, terwijl hij met de hendel het gekozen nummer kiest. ,,Dan druk ik de hendel bij dit nummer in en wordt dit cijfer op een papierstrook gedrukt. Bij dit model kon de arbeider zelf zijn arbeidstijd niet controleren.” De houten mechanische klokken hielden het vol tot in de jaren zeventig. Ook toen elektriciteit al lang beschikbaar was, bleven ze in gebruik. ,,We hebben ook een aantal elektrische klokken”, zegt Bert, terwijl hij ze laat zien. ,,Prikklokken worden in sommige bedrijven nog steeds gebruikt, maar je ziet ze steeds minder en minder.” ‘De Prikklok’ is een kleine, compacte expositie. Bedoeld voor de liefhebber. Zeker een bezoek aan het museum waard.

Meer informatie

De nieuwe tentoonstelling ‘De Prikklok’ in het Industrieel Museum Zeeland is open voor publiek vanaf zondag 18 oktober. Het museum aan de Westkade 114 in Sas van Gent is geopend van woensdag tot en met zondag van 12.30 tot 17.00 uur. Kijk voor meer informatie en tickets op de website www.industrieelmuseumzeeland.nl.

Meer berichten

Het lokale nieuws in uw mailbox ontvangen?

Aanmelden